دانشیار گروه اخلاق پزشکی، دانشکده پزشکی، دانشگاه علوم پزشکی، کرمانشاه، ایران
چکیده
مقاله حاضر، مفهوم انتظار اخلاقی را از نگاه گرگوری مِلما تبیین کرده و به شرح، بسط و نقد آن پرداخته است. این فیلسوف وظیفهگرا کوشیده است با تعریف و تبیین این مفهوم، دایره باید و نبایدهای اخلاقی را گسترش دهد. در همین راستا، در بخش نخست مقاله، پس از تفکیک مقوله انتظار اخلاقی از انتظار پیشگویانه و انتظار هنجاری، انتظار درجهدو نیز معنا شده است. در ادامه، پس از ارائه سه دلیل برای اثبات نگرش واقعگرایانۀ ملما درباره سرشت انتظارات اخلاقی، به تحلیل مبانی لازم برای تمایز میان انتظارات اخلاقی کاذب و انتظارات روا و واقعی پرداختهشده است. تحلیل منشأ و سرچشمه انتظارات اخلاقی نشان میدهد که درواقع، انتظارات اخلاقی به دو نوع کلیِ انتظارات الزامآفرین و انتظارات انتظارآفرین تقسیم میشوند. بر اساس یافتههای مقاله، دو نتیجه به دست میآید: نخست آنکه نگرش ملما بیش از آنکه با غیرواقعگرایی سازگار باشد، با واقعگرایی اخلاقی همخوانی دارد؛ و دوم آنکه باور به مفهوم انتظار اخلاقی میتواند به گسترش مرزهای اخلاق، بدون ایجاد الزامات تازه و شدید، بینجامد.