اخلاق و جامعه

اخلاق و جامعه

مقایسه اثربخشی آموزش فضیلت‌های اخلاقی به شیوه چند رسانه‌ای : مطالعه‌ای شبه‌آزمایشی درمیان دختران پایه پنجم ابتدایی

نوع مقاله : پژوهشی

نویسندگان
1 دانشیار گروه علوم ارتباطات،دانشکده علوم انسانی، دانشگاه آزاد اسلامی،واحد اصفهان(خوراسگان)،ایران.(نویسنده مسئول)
2 دکترای تخصصی مشاوره، دانشگاه آزاد اسلامی خمینی شهر، خمینی‌شهر، ایران.
3 استادیار گروه روانشناسی، دانشگاه آزاد اسلامی خمینی شهر، خمینی‌شهر، ایران
چکیده
در عصر کنونی، رسانه‌ها به‌عنوان یکی از مهم‌ترین عوامل اجتماعی‌ساز، نقشی تعیین‌کننده در شکل‌گیری شخصیت و هوش اخلاقی کودکان ایفا می‌کنند. کودکان نسل دیجیتال بخش قابل‌توجهی از مهارت‌های اجتماعی و ارزش‌های اخلاقی خود را از طریق مواجهه با رسانه‌ها فرامی‌گیرند؛ ازاین‌رو، بررسی کارکردهای مثبت رسانه‌ها در تربیت اخلاقی اهمیت ویژه‌ای دارد. پژوهش حاضر با رویکردی نوین، به مقایسه اثربخشی آموزش فضیلت‌های اخلاقی به شیوه چندرسانه‌ای (قصه، پویانمایی، تصاویر و بازی‌های دیجیتال) در میان دختران پایه پنجم ابتدایی پرداخته است. این تحقیق به روش شبه‌آزمایشی با طرح پیش‌آزمون ـ پس‌آزمون و گروه کنترل، طی سال‌های ۱۴۰۱ تا ۱۴۰۲ اجرا شد. نمونه شامل ۱۰۰ دانش‌آموز بود که به‌طور تصادفی از پنج مدرسه انتخاب و در پنج گروه ۲۰ نفره تقسیم شدند. گروه‌های آزمایش طی ۹ جلسه بسته‌های آموزشی مبتنی بر هفت فضیلت هوش اخلاقی بوربا دریافت کردند و گروه کنترل هیچ مداخله‌ای نداشت. نتایج تحلیل آماری نشان داد که آموزش مفاهیم اخلاقی از طریق قصه، پویانمایی و تصاویر به‌طور معناداری موجب افزایش هوش اخلاقی کودکان می‌شود و این اثر در کوتاه‌مدت پایدار است؛ درحالی‌که بازی‌های دیجیتال تنها در مؤلفه «خویشتن‌داری» تأثیر مثبت داشتند. مقایسه میانگین تغییرات نشان داد قصه و پویانمایی بیشترین اثربخشی را دارند؛ سپس تصاویر و درنهایت بازی‌های دیجیتال قرار می‌گیرند. این یافته‌ها اهمیت بهره‌برداری هدفمند از رسانه‌ها را در تربیت اخلاقی کودکان برجسته می‌سازد و می‌تواند راهنمایی برای والدین، مربیان و سیاست‌گذاران آموزشی در جهت پرورش نسل آینده با ارزش‌های اخلاقی برتر باشد.
کلیدواژه‌ها

دوره 1، شماره 1
بهار 1405
صفحه 111-139

  • تاریخ دریافت 18 آذر 1404
  • تاریخ بازنگری 11 دی 1404
  • تاریخ پذیرش 27 بهمن 1404
  • تاریخ انتشار 01 اردیبهشت 1405